PROCEDURY REAGOWANIA
W TRUDNYCH SYTUACJACH
WYCHOWAWCZYCH 
ORAZ
SYTUACJACH KRYZYSOWYCH

Samorządowa Szkoła Podstawowa 
i
Publiczne Przedszkole
 w Sędowicach

2015/2016

     PODSTAWY  PRAWNE:
NR7 KIELCE
1.	Ustawa z dnia 26 października 1982 roku o postępowaniu w sprawach nieletnich.

2.	Ustawa z dnia 26 października 1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i            przeciwdziałaniu alkoholizmowi.

3.	Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty.

4.	Rozporządzenia MEN z dnia 31 stycznia 2003 r. w sprawie szczegółowych form działalności wychowawczej i zapobiegawczej wśród dzieci i młodzieży zagrożonej uzależnieniem.	

5.	Kodeks Postępowania Karnego.

6.	Kodeks Rodzinny.

7.	Rozporządzenie MEN z dnia 7 stycznia 2003 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji  pomocy psychologiczno-pedagogicznej.

8.	Rozporządzenie MEN z dnia 7 września 2004 r. w sprawie  warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów.

9.	Statut Zespołu Placówek Oświatowych w Sędowicach.

PROCEDURY POSTĘPOWANIA NAUCZYCIELI
     W TRUDNYCH SYTUACJACH WYCHOWAWCZYCH:

1.     Procedura dotycząca nieuzasadnionej nieobecności ucznia na lekcjach (wagary).

2.    Procedura postępowania nauczycieli w przypadku nieobecności, spóźnień, zwolnień,        nierealizowania obowiązku szkolnego przez ucznia.

3.    Procedura postępowania w przypadku stwierdzenia naruszenia przez ucznia godności nauczyciela lub innego pracownika szkoły.

4.    Procedura postępowania nauczycieli w przypadku agresywnego zachowania ucznia.

5.    Procedura powiadamiania o zakłóceniu toku lekcji.

6.    Procedura postępowania nauczycieli w przypadku używania w trakcie
     zajęć telefonu komórkowego, odtwarzacza MP3 itp.

7.    Procedura postępowania nauczycieli w przypadku kradzieży,
wyłudzania pieniędzy lub wartościowych przedmiotów.

8.    Procedura postępowania nauczycieli w przypadku dewastacji mienia szkolnego oraz działania na szkodę drugiej osoby.

9.     Procedura postępowania nauczycieli w przypadku fałszowania
dokumentacji szkolnej.

10.  Procedura postępowania wobec uczniów, którzy kłamią i oszukują.

11.  Procedura mediacji w sytuacji ostrego konfliktu rówieśniczego.

12.  Procedura reagowania w przypadku ujawnienia cyberprzemocy.

13.   Procedura postępowania w przypadku stwierdzenia występowania u ucznia czynników  wskazujących na ryzyko zachowań samobójczych lub w przypadku podjęcia próby samobójczej.

14.   Procedura postępowania w sytuacji powzięcia podejrzenia o stosowaniu przemocy w rodzinie ucznia.

1.	   Procedura dotycząca nieuzasadnionej nieobecności ucznia na lekcjach (wagary):

1.   Wychowawca informuje na początku roku szkolnego uczniów i rodziców (prawnych opiekunów), że w szkole obowiązuje pisemne usprawiedliwienie uczniów lub zwolnienia  z zajęć przez rodziców bądź zwolnienia lekarskie.

2.  Jeżeli rodzic (prawny opiekun) chce zwolnić dziecko z części lekcji w danym dniu lub z  kilku     ostatnich minut zajęć edukacyjnych, uczeń powinien za każdym razem przynieść
informację na piśmie od rodzica (prawnego opiekuna)  i pokazać ją nauczycielowi danego przedmiotu lub wychowawcy. 
Tylko taka pisemna prośba rodzica (prawnego opiekuna) jest podstawą do zwolnienia ucznia ze szkoły.

3.  O każdych stwierdzonych i wiadomych wagarach informowani są rodzice (prawni opiekunowie) przez wychowawcę lub nauczyciela danego przedmiotu, co zostaje odnotowane w dokumentacji szkolnej (dziennik lekcyjny).

4.  Wychowawca może w sprawie wagarów ucznia wezwać jego rodziców do szkoły.

5.  Wychowawca prowadzi indywidualną rozmowę z uczniem, lub rozmawia z uczniem w
    obecności rodziców (prawnych opiekunów). Podczas tej rozmowy określone zostają
    warunki poprawy frekwencji ucznia na zajęciach szkolnych.

6.  W sytuacji, gdy przyczyną stwierdzonych nieobecności ucznia są wagary, informację o nich wychowawca przekazuje dyrektorowi szkoły.

7.  W przypadku powtarzających się wagarów, sprawą zajmują się wychowawca oraz dyrektor  szkoły, którzy prowadzą rozmowę z uczniem i z rodzicami (prawnymi opiekunami).

8.  Każdorazowo, nauczyciel, który powziął wiedzę o wagarach ucznia lub ucieczce z lekcji przez danego  ucznia, odnotowuje przypadek wagarów w zeszycie uwag i przyznaje uczniowi ujemne punkty z zachowania zgodnie z Kryteriami Oceny Zachowania zawartymi w Statucie Szkoły.

9.  Uczeń, który dopuszcza się wagarów może zostać ukarany w następujący sposób:
- udzielenie upomnienia ustnego wychowawcy wobec klasy,
- udzielenie upomnienia na piśmie wychowawcy z powiadomieniem rodziców,
- udzielenie upomnienia ustnego dyrektora z wpisem do dokumentacji,
- udzielenie upomnienia pisemnego dyrektora z wpisem do dokumentacji,
- udzielenie nagany pisemnej dyrektora z wpisem do dokumentacji,
- zakaz udziału w imprezach i działaniach szkolnych różnego rodzaju.

10.  Zasady reagowania w przypadku niezrealizowania obowiązku szkolnego ucznia określają odrębne przepisy.

2.   Procedura postępowania nauczycieli w przypadku nieobecności, spóźnień, zwolnień,  nierealizowania obowiązku szkolnego przez ucznia:

1.   Wychowawca informuje na początku roku szkolnego uczniów i rodziców (prawnych opiekunów), że w szkole obowiązuje pisemne  usprawiedliwienie uczniów lub zwolnienia uczniów z zajęć przez rodziców bądź zwolnienia lekarskie lub inne adnotacje.

2.	Jeżeli rodzic (prawny opiekun) chce zwolnić dziecko z części lekcji w danym dniu lub z  kilku  ostatnich minut zajęć edukacyjnych, uczeń powinien za każdym razem przynieść informację na piśmie od  rodzica (prawnego opiekuna) i i pokazać ją nauczycielowi danego przedmiotu lub wychowawcy. 

Tylko taka pisemna prośba rodzica (prawnego opiekuna) jest podstawą do zwolnienia ucznia ze szkoły.

3.    Obowiązkiem każdego nauczyciela na wszystkich zajęciach edukacyjnych jest rozpoczęcie lekcji od sprawdzenia obecności. Każda nieobecność ucznia, również ta z przyczyn szkolnych jak i spóźnienie   powinny być odnotowane w dzienniku lekcyjnym.

4.    Uczeń może być zwolniony z zajęć edukacyjnych na prośbę rodzica ( prawnego  opiekuna).
Informację pisemną o zwolnieniu uczeń pokazuje wychowawcy lub nauczycielowi przedmiotu. Ten  potwierdza zapoznanie się z informacją podpisem, po czym czyni odpowiedni zapis odnośnie zwolnienia w dokumentacji szkolnej.

5.   W przypadku złego samopoczucia i konieczności zwolnienia ucznia ze szkoły, rodzic (prawny opiekun) jest zobowiązany do osobistego zgłoszenia się po dziecko lub pisemnego zwolnienia ucznia na własną odpowiedzialność.

6.    Samowolne opuszczenie szkoły przez ucznia w trakcie trwania zajęć lekcyjnych jest równoznaczne z ucieczką z lekcji (bez możliwości usprawiedliwienia).

7.    Nieobecność ucznia, który był w danym dniu na wcześniejszych lekcjach (co wynika z
      zapisu w dzienniku lekcyjnym), a na danej lekcji nie pojawił się i nie ma zapisu o jego
      zwolnieniu z zajęć, nauczyciel odnotowuje w dzienniku zajęć i zgłasza wychowawcy z
       podejrzeniem ucieczki ucznia ze szkoły. 
  Nauczyciel lub wychowawca fakt ten zgłasza telefonicznie rodzicom (prawnym opiekunom ) ucznia.

8.    W przypadku systematycznego zwalniania się ucznia z zajęć, rodzic składa pisemną informację z uzasadnieniem do dyrektora szkoły.

9.   Uczeń zwolniony z danej lekcji, w związku z konkursami, zawodami sportowymi,
     występami artystycznymi lub z innych powodów przez nauczyciela, jest zobowiązany do
      nadrobienia zaległości. W takim przypadku obowiązuje odpowiedni, zgodny ze Statutem
 Szkoły zapis w dzienniku lekcyjnym. Mówimy wtedy o nieobecności z przyczyn szkolnych, której nie liczy się do ogólnej frekwencji ucznia i klasy.

10.	Rodzic (prawny opiekun) ma obowiązek pisemnego lub osobistego usprawiedliwienia           nieobecności dziecka w szkole w terminie 14 dni od zakończenia nieobecności. 
W przypadku powtarzających się nieobecności, związanych z chorobą, wymagane jest
        zwolnienie lekarskie. O przewidywanej, dłuższej niż 1 tydzień nieobecności dziecka (np. pobyt  w szpitalu) rodzice (prawni opiekunowie) są zobowiązani powiadomić wychowawcę wcześniej (w formie telefonicznej lub pisemnej).

11.  Uczeń jest zobowiązany dostarczyć pisemne usprawiedliwienie nieobecności od rodziców  (prawnych opiekunów) w terminie 14 dni od daty powrotu do szkoły. Usprawiedliwienie musi zawierać dokładną datę i czytelny podpis rodzica (prawnego opiekuna). Wychowawca potwierdza podpisem zapoznanie się z usprawiedliwieniem.

12.  Wychowawca powinien na bieżąco kontrolować frekwencję uczniów na zajęciach
       edukacyjnych i informować rodziców (prawnych opiekunów) o nieobecnościach
                   nieusprawiedliwionych.

13.  W każdym miesiącu wychowawca podlicza frekwencję uczniów za ubiegły miesiąc.

14.  W przypadku dłuższych nieobecności nieusprawiedliwionych, trwających co najmniej 1 tydzień lub 30  godzin w miesiącu wychowawca:

a)  przekazuje dyrektorowi szkoły informację o takich uczniach,

b)   powiadamia rodziców telefonicznie, a jeśli zajdzie taka potrzeba listownie - za
                       potwierdzeniem odbioru - o absencji ucznia i wzywa ich do szkoły celem wyjaśnienia
      danej sytuacji,

c)  wspólnie z dyrektorem szkoły przeprowadza rozmowę z uczniem.

    Jeżeli frekwencja nie ulegnie poprawie, w przypadku dużej liczby godzin nieusprawiedliwionych wychowawca i dyrektor szkoły ponownie analizują sytuację ucznia wraz z  instytucjami wspierającymi pracę szkoły, np. GOPS i obejmują wychowanka szczególnym nadzorem.

15. Wszystkie nieobecności nieusprawiedliwione, ucieczki, spóźnienia - są odnotowane w
       dokumentacji szkolnej i skutkują przyznaniem uczniowi punktów ujemnych z zachowania, zgodnie z Kryteriami Oceny Zachowania zawartymi w Statucie Szkoły.

16.	Uczeń, który mimo podjętych działań wychowawcy i dyrektora szkoły, nadal dopuszcza się  spóźnień lub ucieczek z zajęć, może zostać ukarany w następujący sposób:

- udzielenie upomnienia ustnego wychowawcy wobec klasy,
- udzielenie upomnienia na piśmie wychowawcy z powiadomieniem rodziców,
- udzielenie upomnienia ustnego dyrektora z wpisem do dokumentacji,
- udzielenie upomnienia pisemnego dyrektora z wpisem do dokumentacji.

17. W przypadku braku współpracy rodzica (prawnego opiekuna) ze szkołą, po stwierdzeniu   niespełnienia przez ucznia obowiązku szkolnego (co najmniej 50 procent zajęć opuszczonych nieusprawiedliwionych w miesiącu), dyrektor szkoły, zgodnie z przepisami prawa wewnątrzszkolnego, wszczyna procedurę dotyczącą nierealizowania obowiązku szkolnego przez ucznia.

3.	 Procedura postępowania w przypadku stwierdzenia naruszenia przez ucznia godności nauczyciela lub innego pracownika szkoły:

Za naruszenie godności osobistej nauczyciela lub pracownika szkoły uznajemy:

•	Lekceważące i obraźliwe zachowanie wobec nich wyrażone w słowach lub gestach;
•	Przez znieważanie:
•	Prowokacje pod adresem w/w osób wyrażone w słowach lub gestach;
•	Nagrywanie lub fotografowanie w/w osób i umieszczanie ich wizerunku w Internecie bez ich wiedzy i zgody;
•	Naruszenie ich prywatności i własności prywatnej;
•	Użycie wobec nich przemocy fizycznej i psychicznej;
•	Naruszenie ich nietykalności osobistej;

1.  W przypadku, gdy zachodzi uzasadnione podejrzenie, że uczeń naruszył godność nauczyciela lub innego pracownika szkoły, nauczyciel lub inny pracownik ma obowiązek niezwłocznego zgłoszenia powyższego faktu do dyrektora szkoły.  Sporządza w tym celu notatkę służbową ze szczegółowym opisem zdarzenia.

2.    Powiadomienie i wezwanie do szkoły rodziców (opiekunów ucznia).

3.  Poinformowanie Policji przez dyrektora szkoły - na wniosek i za zgodą nauczyciela/  pracownika szkoły.

4.  Wychowawca przeprowadza rozmowę z uczniem i rodzicami/cem w obecności dyrektora
szkoły. 
W przypadku stwierdzenia naruszenia przez ucznia godności nauczyciela, uczeń  ten dokonuje zadośćuczynienia doznanych krzywd w postaci przeprosin w obecności całej społeczności szkolnej.

5.  Uczeń zostaje ukarany naganą dyrektora szkoły z wpisem do dokumentacji za naruszenie   godności nauczyciela/pracownika szkoły w trakcie wykonywania przez niego czynności służbowych oraz otrzymuje punkty ujemne z zachowania, zgodnie z Kryteriami Oceny Zachowania zawartymi 
 w Statucie Szkoły.

4.	 Procedura postępowania nauczycieli w przypadku agresywnego zachowania ucznia:

Za przemoc psychiczną uważa się :

•	Znieważanie poprzez używanie wulgarnych słów, obrażanie innych
•	Obgadywanie, rozpowszechnianie plotek, wyśmiewanie, ciągłe krytykowanie
•	Izolowanie, piętnowanie
•	Poniżanie, upokarzanie, zawstydzanie
•	Narzucanie własnych poglądów, kontrolowanie
•	Stosowanie gróźb, szantażowanie
•	Pokazywanie nieprzyzwoitych gestów

1.   Nauczyciel – świadek zdarzenia reaguje na zaistniałą sytuację, rozmawia z uczestnikami zdarzenia, uświadamia im nieodpowiednie zachowanie.

2.  Nauczyciel informuje wychowawcę klasy o zdarzeniu i wpisuje sprawcy uwagę oraz
 przyznaje mu punkty ujemne z zachowania zgodnie z Kryteriami Oceny Zachowania zawartymi w   Statucie Szkoły. Wychowawca udziela ustnego upomnienia w obecności klasy (w przypadku jednorazowego czynu).

3.   W szczególnych lub powtarzających się przypadkach nauczyciel / wychowawca informuje rodziców i dyrektora szkoły o stosowaniu przemocy psychicznej w klasie lub w grupie albo informuje o indywidualnym przypadku doznawania przemocy.

4.   Dyrektor szkoły we współpracy z wychowawcą uzyskuje informacje od nauczycieli
           uczących, czyli dokonuje diagnozy sytuacji.

5.   Dyrektor szkoły wraz z wychowawcą, po uzyskaniu odpowiedniej wiedzy rozmawia ze sprawcami przemocy oraz z osobą poszkodowaną (rozmowa indywidualna) i wyjaśnia przyczyny, okoliczności, czas, miejsce zdarzeń. W razie potrzeby wzywa świadków zdarzeń i dokonuje konfrontacji.

6.   Sprawca przemocy podczas spotkania z dyrektorem szkoły (w zależności od sytuacji), dokonuje zadośćuczynienia za doznane krzywdy i przeprasza osobę poszkodowaną.

7.    W przypadku powtarzających się incydentów przemocy psychicznej:

 a)   uczeń doznający przemocy psychicznej objęty zostaje pomocą      psychologiczno-   pedagogiczną  i otoczony zostaje szczególną troską i opieką. 
W szczególnych przypadkach uczeń kierowany jest na konsultacje psychologiczną do PPP w Pińczowie.
Wychowawca pozostaje w kontakcie z rodzicami (prawnymi opiekunami) ucznia.

b) uczeń będący sprawcą przemocy jest pod stałym nadzorem wychowawcy,

c)  uczeń będący sprawcą powtarzających się aktów przemocy może ponieść karę przez:
- wpisanie uwagi i przyznanie ujemnych punktów z zachowania zgodnie z Kryteriami  Oceny       Zachowania zwartymi w Statucie Szkoły,
- udzielenie upomnienia na piśmie wychowawcy z powiadomieniem rodziców,
- udzielenie upomnienia ustnego dyrektora z wpisem do dokumentacji,
- udzielenie upomnienia pisemnego dyrektora z wpisem do dokumentacji,
- udzielenie nagany pisemnej dyrektora z wpisem do dokumentacji.

8.  W klasach, gdzie występują powtarzające się zjawiska przemocy psychicznej, wychowawca przeprowadza podczas godziny wychowawczej zajęcia na temat przeciwdziałania przemocy w zespole klasowym, rówieśniczym.

9. W sytuacjach trudnych wychowawca, w porozumieniu z dyrektorem szkoły organizuje zajęcia edukacyjne uczniów ze specjalistami, np. z psychologiem.

      Za agresję fizyczną uważa się:

•	Wszelkiego rodzaju działania bezpośrednie z użyciem siły, których rezultatem jest nieprzypadkowe   zranienie, np. bicie, popychanie, kopanie, obezwładnianie, plucie, policzkowanie, szczypanie, duszenie, bicie otwartą ręka lub pięścią lub przedmiotami, użycie broni, wymuszanie pieniędzy, zabieranie przedmiotów,

1.  Nauczyciel, który otrzymał wiadomość o zaistniałym incydencie przemocy lub był świadkiem zdarzenia powiadamia wychowawcę klasy.

2.  W zależności od sytuacji wychowawca przeprowadza z uczniami: sprawcą i poszkodowanym rozmowę (indywidualną) w celu ustalenia okoliczności i przyczyn zachowania przemocowego. 
Podczas rozmowy uświadamia się uczniom konsekwencje stosowania przemocy. Wychowawca w razie potrzeby wzywa świadków zdarzeń i dokonuje konfrontacji.

3.  Dyrektor szkoły we współpracy z wychowawcą uzyskuje informacje od nauczycieli uczących, czyli   dokonuje diagnozy sytuacji szkolnej uczniów.

4.  W razie potrzeby dyrektor szkoły organizuje kolejne spotkanie, zazwyczaj w obecności  wychowawcy.
 Następnie sprawca przemocy dokonuje zadośćuczynienia za doznane krzywdy i przeprasza osobę        poszkodowaną w obecności kolegów z klasy (lub społeczności szkolnej).

5.  Wychowawca zaprasza rodziców (prawnych opiekunów) do szkoły na spotkanie. 
 Podczas rozmowy przedstawia sytuację, okoliczności, zdarzenia oraz informuje o konsekwencjach     szkolnych i prawnych stosowania przemocy fizycznej wobec innych osób. Ze spotkania sporządzana   jest notatka w dokumentacji klasy.

6.  W przypadku powtarzających się incydentów przemocy fizycznej:

a)   uczeń doznający przemocy fizycznej objęty zostaje pomocą psychologiczno-pedagogiczną  oraz otoczony zostaje szczególną troską i opieką.
W szczególnych przypadkach uczeń kierowany jest na konsultację psychologiczną do PPP w Pińczowie. Wychowawca pozostaje w kontakcie z rodzicami (prawnymi opiekunami) ucznia,

b)  uczeń będący sprawcą przemocy jest pod stałym nadzorem wychowawcy.

7.   Uczeń będący sprawcą przemocy fizycznej może ponieść następującą karę:
- wpisanie uwagi i przyznanie ujemnych punktów z zachowania zgodnie z Kryteriami Oceny Zachowania zawartymi w Statucie Szkoły,
- udzielenie upomnienia pisemnego dyrektora z wpisem do dokumentacji,
- udzielenie nagany pisemnej dyrektora z wpisem do dokumentacji.

8.    W przypadku,  gdy zachowania agresywne nie ustępują i prezentuje je ten sam uczeń,
  wychowawca w porozumieniu z dyrektorem szkoły kieruje go na badania specjalistyczne np. 
  do PPP.

9.   W przypadku, kiedy uczeń zachowuje się agresywnie i zagraża zdrowiu lub życiu swojemu lub innych, odgraża się, że użyje ostrych narzędzi (np. noża, brzytwy, szkła) lub ma przy sobie niebezpieczne narzędzia, dyrektor niezwłocznie wzywa Policję.

10. W klasach, gdzie występują powtarzające się zjawiska przemocy fizycznej, wychowawca   przeprowadza  podczas godziny wychowawczej zajęcia na temat przeciwdziałania przemocy w zespole klasowym, rówieśniczym.

11. W sytuacjach trudnych wychowawca w porozumieniu z dyrektorem szkoły organizuje zajęcia  edukacyjne dla uczniów ze specjalistami, np. z psychologiem.

12. Jeżeli wszystkie środki oddziaływań wychowawczych zostały wyczerpane, dyrektor szkoły powiadamia Policję / występuje do Sądu Rodzinnego i Nieletnich w Pińczowie o wszczęcie postępowania przeciwko demoralizacji.

Jeżeli uczeń na skutek stosowania przemocy fizycznej znalazł się w sytuacji zagrażającej jego bezpieczeństwu, zdrowiu i życiu obowiązują: „Procedury Postępowania po Zaistnieniu Wypadku Uczniowskiego” zawarte w: „Procedurach Postępowania Nauczycieli w Sytuacjach Zagrażających Bezpieczeństwu, Zdrowiu i Życiu Dzieci”.

5.  Procedura powiadamiania o zakłóceniu toku lekcji:

Poprzez zakłócenie toku lekcji należy rozumieć:

•	wszelkie działania uczniów uniemożliwiające normalną realizację zajęć dydaktycznych i   wychowawczych tj.:
•	wulgarne zachowanie w stosunku do rówieśników, nauczyciela,
•	głośne rozmowy / krzyki,
•	spacery, bieganie po sali lekcyjnej
•	sprzeczka z innym uczniem,
•	kłótnia z nauczycielem
•	brak reakcji na upomnienia nauczyciela i inne polecenia nauczyciela mające na celu
 zachowanie spokoju i dyscypliny podczas zajęć).

1.   Jeżeli zachowanie pojedynczego ucznia lub kilku uczniów nie pozwala nauczycielowi na normalną realizację lekcji, wysyła on przewodniczącego samorządu klasowego z informacją do wychowawcy, a w przypadku gdy go nie zastanie, do dyrektora szkoły.

2.   Nauczyciel uczący może również skorzystać w tej sytuacji z pomocy pracownika
              niepedagogicznego. 
  Pracownik ten zobowiązany jest do udzielenia nauczycielowi pomocy, przekazując informację  o   złym zachowaniu uczniów wychowawcy  lub dyrektorowi.

3.   Wychowawca/dyrektor udaje się do sali wskazanej przez nauczyciela i ustalała przyczyny i źródła konfliktu podczas lekcji. W szczególnie trudnych konfliktowych sytuacjach może zabrać przeszkadzających uczniów do odrębnego pomieszczenia, np. do pokoju nauczycielskiego  lub w uzasadnionych przypadkach do gabinetu dyrektora.

4.  Wychowawca przeprowadza rozmowę: z uczniami i z nauczycielem oraz ustala
        konsekwencje zachowania w zależności od popełnionego czynu.

5.  Jeżeli uczeń w sposób poważny naruszył zasady obowiązujące w szkole, wychowawca
powiadamia rodziców ucznia o jego zachowaniu.

6.  Jeżeli uczeń w rażący sposób złamał zasady, wychowawca powiadamia dyrektora szkoły i  wzywa rodziców do natychmiastowego przybycia do szkoły.

7.   Za zakłócanie toku lekcji uczeń może zostać ukarany przez:
 - udzielenie upomnienia ustnego wychowawcy wobec klasy,
 - udzielenie upomnienia na piśmie wychowawcy z powiadomieniem rodziców,
 - udzielenie upomnienia ustnego dyrektora z wpisem do dokumentacji,
 - udzielenie upomnienia pisemnego dyrektora z wpisem do dokumentacji,
        - udzielenie nagany pisemnej dyrektora z wpisem do dokumentacji.

8.  Nauczyciel wpisuje uczniowi uwagę do zeszytu uwag i przyznaje ujemne punkty z
       zachowania zgodnie z Kryteriami Oceny Zachowania zwartymi w Statucie.

9.  Jeżeli przyczyną zakłócenia toku lekcji były przypadki określone w innych procedurach,   postępować należy według tych procedur.

10.  Nie można zakłócać toku lekcji innym nauczycielom (np. wychowawcom, których
               uczniowie aktualnie popełnili wykroczenie).

6.	 Procedura postępowania nauczycieli w przypadku używania w  trakcie lekcji /przerw/ innych zajęć edukacyjnych telefonu komórkowego, odtwarzacza MP3, itp.:

1.   Szkoła nie ponosi odpowiedzialności za przyniesione  przez ucznia wartościowe  przedmioty, np. telefony komórkowe, odtwarzacze MP3 itp.

2.  W trakcie pobytu w placówce obowiązuje zakaz używania telefonów komórkowych,
             odtwarzaczy. MP3 itp. W/w sprzęt musi być schowany.

3.   W przypadku posiadania (w miejscu widocznym) lub używania w/w sprzętu przez ucznia:

a)   nauczyciel upomina ucznia i nakazuje mu schowanie w/w sprzętu oraz przypomina
             zapisy prawa wewnątrzszkolnego,

        b)   nauczyciel, każdorazowo, po zauważeniu używania w/w sprzętu , wpisuje uczniowi
 uwagę do zeszytu uwag i przyznaje ujemne punkty z zachowania  zgodnie z Kryteriami  Oceny             Zachowania zwartymi w Statucie Szkoły,

c)   obowiązkiem ucznia jest wykonanie polecenia nauczyciela dotyczące schowania
             w/w sprzętu.

4.   W przypadku, gdy dany uczeń nie reaguje i nagminnie używa w/w sprzętu:

a)    nauczyciel powiadamia o tym wychowawcę ,

b)  wychowawca informuje rodziców (prawnych opiekunów) o problemie używania
            telefonu przez ich dziecko na terenie szkoły, udzielając informacji o konsekwencjach
       wynikających z łamania zapisów prawa wewnątrzszkolnego w tym zakresie,

c)  dyrektor szkoły wzywa ucznia nadużywającego telefonu i w oparciu o zapisy w
        zeszycie uwag przeprowadza rozmowę dyscyplinującą.

5.  W przypadku, gdy dany uczeń nie reaguje i nagminnie używa w/w sprzętu, nauczyciel ma   prawo odebrać uczniowi telefon lub inny sprzęt i przekazać go rodzicom.

6.  W przypadku niezastosowania się do polecenia oddania w/w sprzętu przez ucznia:

        a)  zostaje o tym fakcie powiadomiony wychowawca i dyrektor szkoły,
 
        b)  wychowawca telefonicznie wzywa rodziców (prawnych opiekunów) do szkoły na
              rozmowę dyscyplinującą ucznia,
     c)   w przypadku niestawienia się rodziców w szkole na umówione spotkanie lub w
            ignorowania problemu, dyrektor szkoły wspólnie z wychowawcą przekazują rodzicom listem               poleconym informację o problemie z używaniem telefonu komórkowego i   wynikających z tego  konsekwencjach.

7.   O odebranym uczniowi telefonie nauczyciel informuje rodzica (prawnego opiekuna) i
             oddaje mu sprzęt po osobistym zgłoszeniu się przez niego do szkoły .

       8.  W przypadku powtarzających się problemów używania telefonu komórkowego uczeń może zostać        ukarany przez:
         - udzielenie upomnienia ustnego wychowawcy wobec klasy,
         - udzielenie upomnienia na piśmie wychowawcy z powiadomieniem rodziców,
         - udzielenie upomnienia ustnego /pisemnego dyrektora z wpisem do dokumentacji,
         - udzielenie nagany pisemnej dyrektora z wpisem do dokumentacji.

7.  Procedura postępowania nauczycieli w przypadku kradzieży, wyłudzania pieniędzy  lub wartościowych przedmiotów:

1. Nauczyciel lub inny pracownik szkoły będący świadkiem zdarzenia lub ten, który powziął informację o kradzieży, wyłudzaniu informuje o tym wychowawcę klasy  i dyrektora szkoły.

2. Nauczyciel, wspólnie z wychowawcą ustalają personalia uczestników zdarzeń (sprawcy), poszkodowanego i świadków zdarzenia, okoliczności (czas, miejsce). Wyjaśniają przebieg   zdarzenia.

3. W szczególnych przypadkach zabezpieczają materiały, mogące być pomocnymi w
    wyjaśnieniu sprawy.

4. Wychowawca informuje rodziców (prawnych opiekunów) ucznia poszkodowanego,
 którego dotyczy zdarzenie (lub uczniów). Może wezwać do szkoły rodziców w celu
wyjaśnienia sprawy.

5. W szczególnych przypadkach kradzieży lub wyłudzania dyrektor powiadamia Policję.

6. Wychowawca przeprowadza rozmowę z uczniem/ uczniami w obecności rodziców
    (opiekunów prawnych) .

7. Wychowawca obejmuje ucznia będącego sprawcą kradzieży lub wyłudzenia
    szczególnym nadzorem wychowawczym.

8. W szczególnych przypadkach dyrektor szkoły występuje do Sądu Rodzinnego o
    wszczęcie postępowania przeciwko demoralizacji lub o wgląd w sytuację dziecka.

9. W przypadku, gdy nauczyciel podejrzewa, że uczeń posiada przy sobie skradzioną rzecz, powinien podjąć następujące kroki:

a)  o swoich spostrzeżeniach nauczyciel powiadamia dyrektora szkoły i wychowawcę,

b)  nauczyciel w obecności innej osoby (wychowawca, dyrektor szkoły) ma prawo żądać, aby uczeń przekazał mu tę rzecz, pokazał zawartość plecaka/torby szkolnej oraz kieszeni, ewentualnie innych miejsc budzących podejrzenie co do ich związku z poszukiwaną rzeczą.

Nauczycielowi nie wolno samodzielnie dokonać przeszukania odzieży ani plecaka/torby ucznia – jest to czynność zastrzeżona wyłącznie dla Policji.

c)  w przypadku, gdy uczeń na polecenie nauczyciela nie chce przekazać skradzionej
rzeczy, ani pokazać zawartości teczki, szkoła wzywa Policję, która po przyjeździe
przeszukuje odzież i przedmioty należące do ucznia oraz zabezpiecza znaleziony
przedmiot,

d)  jeżeli uczeń wyda rzecz dobrowolnie, nauczyciel, po odpowiednim jej zabezpieczeniu, zobowiązany jest bezzwłocznie przekazać ją dyrektorowi/ Policji,

e)  nauczyciel powiadamia o zaistniałym zdarzeniu rodziców (prawnych opiekunów)ucznia,

f)  całe zdarzenie nauczyciel dokumentuje, sporządzając możliwie dokładną notatkę z
ustaleń wraz ze swoimi spostrzeżeniami,

g)  nauczyciel wpisuje uczniowi uwagę do zeszytu uwag i przyznaje ujemne punkty z
zachowania zgodnie ze Szczegółowymi Kryteriami Oceny Zachowania zwartymi w
Statucie Szkoły,

h)  uczeń może również zostać ukarany poprzez udzielenie upomnienia pisemnego
    dyrektora z wpisem do dokumentacji / udzielenie nagany pisemnej dyrektora z
        wpisem do dokumentacji.

8.  Procedura postępowania nauczycieli w przypadku dewastacji mienia szkolnego   oraz działania na szkodę drugiej osoby:

1.  Nauczyciel lub inny pracownik szkoły będący świadkiem zdarzenia lub ten, który powziął   wiedzę o dewastacji mienia szkolnego lub działania na szkodę drugiej osoby informuje o tym wychowawcę klasy, w szczególnych przypadkach dyrektora szkoły.

2.  Nauczyciel wspólnie z wychowawcą ustalają personalia uczestników zdarzeń (sprawcy),  poszkodowanego i świadków zdarzenia, okoliczności (czas, miejsce). Wyjaśniają przebieg zdarzenia.

3.  Na początku roku szkolnego, wychowawca informuje rodziców (prawnych opiekunów), iż w przypadkach umyślnego zniszczenia mienia szkolnego lub mienia innej osoby, są oni zobowiązani są do naprawienia lub pokrycia kosztów (zadośćuczynienia) tej szkody.

4.  O sposobie naprawienia zniszczonego mienia szkolnego decyduje dyrektor szkoły.

5.  W szczególnych przypadkach dyrektor szkoły przeprowadza rozmowę z rodzicem
    (prawnym opiekunem) i uczniem w obecności wychowawcy. Zobowiązuje rodzica do
         szczególnego nadzoru nad dzieckiem.

10. W zależności od sytuacji uczniowi zostaje wpisana uwaga i przyznana liczba punktów ujemnych,  zgodnie z Kryteriami Oceny Zachowania zawartymi w Statucie Szkoły,

11. Uczeń może zostać ukarany również poprzez udzielenie
     upomnienia pisemnego dyrektora z wpisem do dokumentacji / udzielenie nagany pisemnej dyrektora  z wpisem do dokumentacji.

12. W sytuacji, kiedy przypadki dewastacji mienia szkolnego lub działania na szkodę osób drugich   są nagminne a zastosowane środki wychowawcze wobec ucznia - sprawcy okazują się nieskuteczne, dyrektor szkoły powiadamia Policję / występuje do Sądu Rodzinnego o wszczęcie postępowania przeciwko demoralizacji.

9.  Procedura postępowania nauczycieli w przypadku fałszowania dokumentacji  szkolnej:

Przez fałszowanie dokumentacji szkolnej rozumie się:

•  Dokonywanie wpisów w dziennikach lekcyjnych (wpisywanie, poprawianie, usuwanie
        ocen, usprawiedliwianie nieobecności),
•  Fałszowanie usprawiedliwień, zwolnień, deklaracji zgody rodziców, fałszowanie podpisów  rodziców, nauczycieli , innych osób, itp.

1.  Świadek zdarzenia lub osoba, która powzięła wiedzę o fałszerstwie, informuje
          wychowawcę klasy i dyrektora szkoły. O zaistniałym zdarzeniu sporządza notatkę służbową, którą  przekazuje dyrektorowi szkoły.

         2.  Wychowawca  ustala sprawcę fałszerstwa.

  3.  Wychowawca wzywa do szkoły rodziców (prawnych opiekunów) ucznia i w obecności  dyrektora  szkoły powiadamia ich o zaistniałej sytuacji.

4. W szczególnych przypadkach  dyrektor szkoły obejmuje ucznia nadzorem wychowawczym.

5.  Wychowawca klasy wpisuje uczniowi uwagę i przyznaje ujemne punkty z zachowania,  zgodnie z  Kryteriami Oceny Zachowania zawartymi w Statucie Szkoły.

6.  Uczeń, który dopuścił się fałszerstwa dokumentacji szkolnej, może zostać ukarany
               również poprzez udzielenie upomnienia pisemnego dyrektora z wpisem do dokumentacji
          / udzielenie nagany pisemnej dyrektora z wpisem do dokumentacji.

7.  W sytuacji powtarzania się zdarzeń dyrektor szkoły może wystąpić do Sądu
          Rodzinnego z podejrzeniem o demoralizację.

10.	 Procedura postępowania wobec uczniów, którzy kłamią
                                    i oszukują:

1.  Nauczyciel będący świadkiem zdarzenia rozmawia z uczniem w celu wyjaśnienia powodu,  dlaczego kłamie.

2.  Nauczyciel powiadamia wychowawcę o zaistniałej sytuacji – rozmowa z uczniem w obecności
    wychowawcy, ewentualnie dyrektora szkoły (w zależności od sytuacji).

3.  Nauczyciel będący świadkiem zdarzenia wpisuje uczniowi kłamiącemu/ oszukującemu
     uwagę i przyznaje punkty ujemne z zachowania zgodnie z Kryteriami Oceny Zachowania    zawartymi w Statucie Szkoły.

4.  Uczeń, który dopuścił się oszustwa lub kłamstwa, może zostać ukarany przez:
          -  udzielenie upomnienia ustnego wychowawcy wobec klasy,
          -  udzielenie upomnienia na piśmie wychowawcy z powiadomieniem rodziców,
          -  udzielenie upomnienia ustnego dyrektora z wpisem do dokumentacji,
          -  udzielenie upomnienia pisemnego dyrektora z wpisem do dokumentacji,
          -  udzielenie nagany pisemnej dyrektora z wpisem do dokumentacji.

         5.  Przy kilkukrotnym przyłapaniu na oszustwie / kłamstwie uczeń zostaje skierowany na
              rozmowę z wychowawcą.

         6.  W przypadkach uzasadnionych wychowawca wzywa do szkoły rodziców (prawnych
          opiekunów) i przeprowadza rozmowę wyjaśniającą.

         7. W przypadku, gdy kłamstwo czyni szkodę osobom drugim, uczeń w obecności klasy
              przeprasza za popełniony czyn.

         8.  Dopuszcza się również rozmowę z dyrektorem szkoły w obecności rodziców w sytuacjach   szczególnych.

11.  Procedura mediacji w sytuacji ostrego konfliktu rówieśniczego:

         Przez ostry konflikt rówieśniczy rozumie się:

•	Konflikt pomiędzy uczniami, który trwa w czasie i pomimo wielokrotnie podejmowanych różnych działań przez wychowawcę i nauczycieli uczących nie traci na sile, a rozwija się dalej i np. zagraża bezpieczeństwu, zdrowiu i życiu uczniów.

1.  W sytuacji ostrego konfliktu rówieśniczego rozjemcą jest wychowawca/nauczyciel (zw. dalej   mediatorem), który  podejmuje się mediacji pomiędzy stronami konfliktu.

          2.  Rola mediatora:

 a)   jest neutralny tzn. nie ma interesu w określonym rozwiązaniu sporu i pomaga  stronom    wypracować takie stanowisko, które będzie najlepiej odpowiadało ich potrzebom i  interesom,

b)   nie narzuca ani nie sugeruje stronom rozwiązania oraz nie wypowiada
                swoich personalnych opinii na temat sporu. Rozwiązanie konfliktu zależy wyłącznie od
           stron mediacji,

c)   gwarantuje właściwy przebieg mediacji – zapewnia stronom przestrzeń do
           bezpiecznej i rzeczowej rozmowy o problemie,

d)   jest bezstronny – w równym stopniu wspiera strony w rozwiązywaniu sporu.

          Mediator dba o równowagę między stronami w trakcie prowadzenia mediacji.

e)  nie może ujawnić przebiegu mediacji, składanych w ich trakcie propozycji czy jakichkolwiek danych    uzyskanych podczas trwania mediacji (zasada poufności),

          f)  czuwa nad: realnością podjętych zobowiązań, dobrowolnością przyjęcia warunków przez  strony,  wykonaniem warunków ugody.

3.  Mediacje są dobrowolne. Strony samodzielnie podejmują decyzję o ich rozpoczęciu i mają   możliwość przerwania pertraktacji na każdym etapie.

4.  Mediator może przeprowadzić mediacje we wszystkich sytuacjach trudnych wychowawczo, o ile  strony konfliktu będą skłonne uczestniczyć w takowych. Wyjątek stanowi spożywanie alkoholu, papierosów lub innych środków odurzających na terenie szkoły. 

Mediator może udzielać wsparcia tylko w konfliktach na linii uczeń-uczeń, o ile nie dotyczą one  czynów karalnych.

5.  W przypadku, kiedy mediacja dotyczy czynu karalnego i jednej ze stron grożą
               konsekwencje prawne,  nie zastępuje ona  postępowania przewidzianego przez prawo.

6.  W przypadku, kiedy strony nie zgodzą się na mediacje, nie dojdą do porozumienia (ugoda nie   zostanie podpisania), nie dotrzymają warunków ugody lub zrezygnują z mediacji w trakcie ich trwania, dyrektor szkoły podejmuje działania zgodne ze Statutem Szkoły lub  Kryteriami Oceny Zachowania.

7.  Osoby, które mogą kierować sprawy do mediacji to: uczniowie, nauczyciele, wychowawcy, dyrektor  pracownicy niepedagogiczni, rodzice.

          8.  W przypadku, gdy następuje ostry, nagły konflikt pomiędzy uczniami, w zależności od
               sprawy, mediator podejmuje decyzję o natychmiastowej rozmowie, przerywa zdarzenie,
          następuje interwencja zgodna z zasadami mediacji:

          a)  proponuje miejsce na rozmowę z dala od widzów,
          b)  studzi emocje,
          c)  potępia czyn, a nie osobę,
          d)  jest neutralny,
          e)  reprezentuje prawo obowiązujące w szkole,
          f)  nie dyskutuje o zasadach, nie uspołecznia,
          g) podaje konsekwencje, które mogą spotkać ucznia w razie nieprzestrzegania regulaminu szkoły.

 9.  W przypadku, gdy konflikt trwa w czasie, a strony nie mogą zakończyć sporu, mediator wraz z   wychowawcą/dyrektorem szkoły podejmują mediacje we współpracy z rodzicami. (jeśli jest taka potrzeba), lub proszą o współpracę instytucje wspierające pracę szkoły.

         10.  Po zakończonym sporze obie strony sporządzają dwa jednobrzmiące egzemplarze
           dokumentu zwanego „UGODĄ MEDIACYJNĄ”.  Każda ze stron otrzymuje swój
           egzemplarz dokumentu. Ugoda nie może być udostępniana innym osobom.

         11.  „UGODA MEDIACYJNA” zawiera:

         a)  szczegółowy opis sytuacji,
         b)  imiona i nazwiska uczniów uczestniczących w sporze,
         c)  treść porozumienia- ustalenie zadośćuczynienia i naprawienia krzywd,
         d)  podpisy uczestników mediacji i świadków (jeśli tacy są obecni).

12.   Procedura reagowania w przypadku ujawnienia             cyberprzemocy:

Przez pojęcie cyberprzemocy rozumie się:

•	agresję elektroniczną -  stosowanie przemocy poprzez: prześladowanie, zastraszanie,
               kierowanie gróźb pod czyimś adresem, nękanie, naruszenie wizerunku, znieważanie,
     zniesławianie, włamywanie się na konto elektroniczne użytkownika, używanie
              wulgaryzmów, wyśmiewanie innych osób za pomocą technologii informacyjnych i
          komunikacyjnych, z wykorzystaniem Internetu i narzędzi elektronicznych takich, jak:
         SMS-y, MMS-y, wiadomości e-mail, witryny internetowe, treści przekazywane przez
         komunikatory, czaty, blogi i fora dyskusyjne oraz inne.

•	Zachowania cyberprzemocy ujawniane są za pomocą komputera i telefonu   komórkowego oraz    innych urządzeń elektronicznych.

         Do form cyberprzemocy należą:

•	   rozsyłanie zniesławiających i kompromitujących treści,
•	   włamania na konta pocztowe i konta komunikatorów w celu rozsyłania dyskredytujących wiadomości,
•	   dalsze rozsyłanie otrzymanych danych i wiadomości bez zgody autora komunikatu jako
•	   zapisu rozmowy bądź kopii e-maila,
•	   tworzenie kompromitujących i ośmieszających stron internetowych.

1 . W przypadku, gdy wiedzę o zajściu dotyczącego cyberprzemocy posiada nauczyciel, informuje  wychowawcę klasy i dyrektora szkoły.

2.  Wychowawca klasy (jeżeli jest to możliwe) dokonuje analizy zdarzenia, w miarę możliwości ustalają   okoliczności zdarzenia i ewentualnych świadków.

3.  Wszelkie dowody cyberprzemocy powinny być zabezpieczone i zarejestrowane. Należy   udokumentować szkodliwe treści (np. w formie zrzutów ekranowych, wydruków, nagrań) oraz inne istotne informacje, np. nazwy użytkowników internetowych, adresy e-mailowe, numery telefonów komórkowych, adresy odpowiednich stron internetowych.

4.  W kwestii rejestracji, zabezpieczenia dowodów cyberprzemocy wychowawca prosi o pomoc   nauczyciela informatyki.

          5.  W przypadku, gdy w zdarzeniu brała udział większa grupa uczniów i sprawców
           cyberprzemocy jest wielu wychowawca rozmawia z każdym z nich z osobna, zaczynając od lidera       grupy i ustala:

          a)  okoliczności zajścia i jego przyczyny,
          b)  poszukuje rozwiązania sytuacji konfliktowej,
          c)  omawia skutki postępowania i informują o konsekwencjach wynikających z Kryteriów  Oceny                            Zachowania,
        d)  wyraża brak akceptacji co do każdej z form przemocy w życiu szkolnym i pozaszkolnym,
        e)  zobowiązuje sprawców agresji elektronicznej do zaprzestania nieakceptowanego
        zachowania i usunięcia z Internetu szkodliwych treści,
        f)  określa sposoby zadośćuczynienia wobec ofiary cyberprzemocy.
 
 6.  Dyrektor szkoły i wychowawca dokonują analizy sytuacji i określają konsekwencje wobec sprawcy  cyberprzemocy za popełniony czyn.

         Biorą pod uwagę:

a)  rozmiar rangę szkody, rozmiar upublicznienia szkodliwych treści i upokorzenia
         ofiary agresji elektronicznej,
         b)  czas trwania prześladowania drugiej osoby,
         c)  świadomość popełnianego czynu,
         d)  motywację popełnianego czynu przemocy,
         e)  rodzaj rozpowszechnianego materiału,
         f)  ewentualną możliwość wystąpienia działania odwetowego sprawcy reagującego
        w ten sposób w związku z ujawnieniem faktu wystąpienia cybeprzemocy.

         7.  Dyrektor  szkoły z wychowawcą rozmawiają z ofiarą cyberprzemocy. 

         Dyrektor szkoły:

         a)   uwzględnia okoliczności zajścia i jego przyczyny,
         b)   poszukuje rozwiązania sytuacji konfliktowej,
         c)   udziela pomocy i wsparcia emocjonalnego osobie poszkodowanej,
         d)  zapewnia poczucie bezpieczeństwa ofierze cyberprzemocy i nie dopuszcza do
          eskalacji prześladowania,
e)  określa kondycję emocjonalną poszkodowanego (ocena stopnia zażenowania, skrępowania, wstydu,    lęku, przerażenia, smutku czy poczucia winy; ocena  poczucia własnej wartości ofiary przemocy),
         f)  W sytuacji bardzo trudnej proponuje konsultację z psychologiem w PPP w
         Pińczowie.

         8.  Dyrektor szkoły we współpracy z wychowawcą przeprowadzają rozmowę z rodzicami ucznia      będącego sprawcą cyberprzemocy oraz rodzicami ucznia będącego ofiarą cyberprzemocy. Informują o przebiegu zdarzenia i zapoznają z materiałami dowodowymi, z decyzją w sprawie dalszego postępowania i podjętych przez szkołę środkach dyscyplinarnych wobec sprawców agresji elektronicznej.

        9.  W przypadku, gdy informatorem na temat faktu wystąpienia cyberprzemocy jest uczeń będący  świadkiem prześladowania, wychowawca i wszyscy nauczyciele uczący obejmują go odpowiednią opieką i ustalają, czy fakty w postępowaniu interwencyjnym wymagają zachowania dyskrecji i poufnego działania.

10.  Po zakończeniu interwencji wychowawca monitoruje sytuację ofiary cyberprzemocy i sprawdza, czy     nie są wobec niej podejmowane dalsze działania przemocowe bądź odwetowe ze strony sprawcy.

        11.  Sprawca cyberprzemocy dokonuje kasowania szkodliwych treści. Gdyby w celu
               usunięcia z sieci kompromitujących lub krzywdzących materiałów była potrzebna
               pomoc dostawcy usługi czy administratora serwisu internetowego, 
          wychowawca kontaktuje się z nim. 

Do podjęcia odpowiednich działań zobowiązuje administratora serwisu art. 14 Ustawy z dnia 18 lipca                      2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. 2002 nr 144 poz. 1204 z późn. zm.), gdzie jest mowa o tym, że podmiot ten w wyniku uzyskania wiarygodnej wiadomości o bezprawnym charakterze danych lub związanej z nimi działalności niezwłocznie powinien uniemożliwić dostęp do tych danych.

12.  Wychowawca sporządza notatkę służbową z rozmów ze sprawcą cyberprzemocy, poszkodowanym,   ich rodzicami oraz świadkami zdarzenia i dołącza zabezpieczone dowody cyberprzemocy.

        13. Dyrektor informuje Policję gdy:

         a)  rodzice sprawcy cyberprzemocy odmawiają współpracy lub nie stawiają się do
         szkoły, a uczeń nie zaniechał dotychczasowej agresji elektronicznej,

         b)  w przypadku gdy zostało złamane prawo, a tożsamości sprawcy cyberprzemocy
         nie udało się ustalić,

c)  zachodzą poważne przypadki cyberprzemocy przebiegające z naruszeniem  prawa (np. groźby karalne,    propozycje seksualne, publikowanie nielegalnych treści itp.).

13.  Procedura postępowania w przypadku stwierdzenia występowania      u ucznia czynników wskazujących na ryzyko zachowań samobójczych lub w przypadku podjęcia próby samobójczej:

          O wysokim ryzyku zachowań samobójczych świadczyć może wystąpienie przynajmniej
          jednego z poniższych czynników:

•	uczeń mówi o poczuciu beznadziejności, bezradności, braku nadziei,
•	uczeń mówi wprost lub pośrednio o samobójstwie, pisze listy pożegnalne, wypowiada się w inny sposób o pragnieniu śmierci, umieraniu,
•	uczeń pozbywa się osobistych i cennych dla siebie przedmiotów,
•	uczeń unika kontaktów z bliskimi kolegami, izoluje się, zamyka się w sobie,
•	uczeń wstrzymuje się od zajęć, które dotychczas sprawiały mu przyjemność,
•	uczeń przejawia duże zmiany charakteru, nastroju, mogą występować u niego nietypowe zachowania,
•	uczeń przejawia inne zachowania ryzykowne: okaleczanie się, zażywanie narkotyków,
     innych substancji psychoaktywnych, spożywanie alkoholu,
•	uczeń przejawia zainteresowania tematyką śmierci, umierania, np. często pisze o tym w literackich pracach pisemnych i wzbudza to niepokój nauczyciela, rodzica, kolegów,
•	uczeń doświadczył niedawno straty, traumy, co nie pozwala mu normalnie funkcjonować,
•	uczeń podejmował w przeszłości próby samobójcze,
•	uczeń fascynuje się znanymi osobami (np. gwiazdami popkultury), które popełniły
     samobójstwo.

1.  Osoba, która powzięła wiedzę o zachowaniu samobójczym ucznia (od samego ucznia, jego   kolegów,  rodziny, osób postronnych) lub którą zaniepokoiły któreś z wyżej wymienionych czynników odnośnie ucznia będącego dodatkowo w trudnej sytuacji życiowej; rodzinnej, osobistej, zdrowotnej informuje o tym wychowawcę i dyrektora szkoły. O zaistniałej sytuacji sporządza notatkę służbową, którą przekazuje dyrektorowi szkoły.

          2.  Wychowawca po uzyskaniu informacji niezwłocznie podejmuje odpowiednie działania:

          a)   dokonuje diagnozy sytuacji,

          b)  ustala jednoznacznie, które z w/w przesłanek występują u ucznia,

c)  przeprowadza analizę sytuacji szkolnej i rodzinnej ucznia w celu wstępnego ustalenia, co się dzieje i    dlaczego,

         d)  rozmawia z uczniem o obawach, które wzbudza swym zachowaniem wśród innych,

         e)  kontaktuje się / spotyka się z rodzicami (prawnymi opiekunami) i przekazuje im
              informację o wzbudzającym niepokój zachowaniu ucznia (może odczytać rodzicom
              notatkę służbową osoby, która interweniowała). Wspólnie z rodzicami ustala
              przyczyny takiego zachowania,

          f)  ustala z rodzicami zasady wzajemnych kontaktów, współpracy w obserwacji dziecka
               w celu upewnienia się, że dziecko jest bezpieczne,

         g)   proponuje pomoc specjalisty: psychologa, terapeuty lub lekarza psychiatry,

         h)   podczas spotkania przekazuje rodzicom pisemne potwierdzenie przekazania
               informacji o zagrożeniu podjęcia próby samobójczej przez ich dziecko. Podpisana
               kopia pisma znajduje się w dokumentacji pedagoga szkolnego. Jeżeli do spotkania
               z rodzicami (prawnymi opiekunami) nie doszło z powodu ich nieprzybycia do
               szkoły, wychowawca wysyła do rodziców pismo informujące o zdarzeniu (list polecony),

          i)  obejmuje ucznia specjalnym nadzorem wychowawczo-opiekuńczym w szkole,
              otacza go troską, udziela mu wsparcia (różne formy i sposoby),

          j)  na bieżąco informuje dyrektora szkoły o sprawie.

3.  Osoba, która powzięła informację, że uczeń podjął próbę samobójczą lub  zamierza popełnić           samobójstwo w szkole lub poza nią (informacja od samego ucznia, jego  kolegów, rodziny, osób postronnych) informuje o tym wychowawcę i dyrektora szkoły. O zaistniałej sytuacji sporządza notatkę służbową, którą przekazuje  dyrektorowi szkoły.

4. Wychowawca wspólnie z dyrektorem natychmiast po uzyskaniu informacji podejmują  odpowiednie                                                                                                                                           działania:

          a)  diagnozują / oceniają sytuację –konkretnie określają rodzaj zdarzenia,

          b)  jeżeli zagrożenie samobójstwem ma charakter bezpośredni, nie pozostawiają ucznia
               samego, próbują przeprowadzić go w ustronne, bezpieczne miejsce, np. do gabinetu
               dyrektora,

 c)  uczeń pozostaje pod stałą opieką nauczyciela (jeżeli zachodzi taka konieczność to również pod opieką  higienistki szkolnej lub wychowawcy) który zapewnia mu spokój i poczucie bezpieczeństwa,

            NIE WOLNO UCZNIA POZOSTAWIĆ SAMEGO, BEZ OPIEKI

d)	wychowawca, dyrektor lub inny dyspozycyjny nauczyciel zbierają wstępne informacje o 
      okolicznościach zdarzenia,

         e)  wychowawca, dyrektor i inny dyspozycyjny nauczyciel oraz pracownik obsługi,
              jeżeli istnieje konieczność wezwania pogotowia ratunkowego lub Policji do szkoły,
              dbają, by interwencja przebiegła sprawnie i dyskretnie,

         f)  wychowawca lub dyrektor informują o zaistniałej sytuacji i zagrożeniu rodziców
             (prawnych opiekunów), wzywając ich do natychmiastowego przybycia do szkoły,

         g)  po przybyciu rodziców (prawnych opiekunów) do szkoły wychowawca lub dyrektor
              udzielają im pełnej informacji o zdiagnozowanej sytuacji i uświadamiają zagrożenie,

h)  wychowawca/dyrektor przekazuje dziecko pod opiekę rodziców (prawnych opiekunów)    lub jeżeli          przyczyną zagrożenia jest sytuacja domowa i rodzice nie przybędą do szkoły po dziecko,  przekazuje ucznia odpowiednim instytucjom: pogotowie ratunkowe/ Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie (po wcześniejszym zawiadomieniu służb przez dyrektora szkoły).

i)  wychowawca w późniejszym czasie pozostaje z rodzicami (prawnymi opiekunami) w  kontakcie;   udziela im pomocy w zaistniałej sytuacji, np. mówi o konieczności obserwacji dziecka, udziela rad, jak postępować z dzieckiem (np. okazanie zrozumienia),

j)  dyrektor szkoły proponuje rodzicom (prawnym opiekunom) pomoc specjalisty:
 psychologa, terapeuty lub lekarza psychiatry, wskazując na konieczność udzielenia
               ich dziecku konsultacji psychiatrycznej,

          k)  podczas spotkania dyrektor szkoły/wychowawca przekazuje rodzicom pisemne     potwierdzenie   przekazania informacji o podjęcia próby samobójczej przez ich dziecko. Podpisana kopia pisma znajduje się w dokumentacji wychowawcy. Jeżeli do spotkania z rodzicami (prawnymi opiekunami) nie doszło z powodu ich nieprzybycia do szkoły, wychowawca wysyła do rodziców pismo informujące o zdarzeniu,

          l)  wychowawca planuje dalsze działania mające na celu zapewnienie uczniowi bezpieczeństwa i  atmosfery życzliwości w szkole,

         m)  wychowawca obejmuje ucznia specjalnym nadzorem wychowawczo-opiekuńczym,
               otacza go troską, udziela mu wsparcia (różne formy i sposoby),

         n)  o próbie samobójczej ucznia w szkole lub o zamiarze samobójstwa  dyrektor informuje radę       pedagogiczną w celu podjęcia wspólnych działań opiekuńczych: ochrony jego zdrowia i życia oraz obserwacji zachowania ucznia po jego powrocie do szkoły przez wszystkich nauczycieli. Dyrektor
              zobowiązuje wszystkich nauczycieli (a w razie konieczności również innych
              pracowników szkoły) do zachowania tajemnicy służbowej.

*  Jeżeli uczeń podjął próbę samobójczą w szkole dyrektor natychmiast po powzięciu
takiej informacji:

•   wzywa pogotowie ratunkowe,
          •   wzywa rodziców (prawnych opiekunów) ucznia do szkoły.

5. Osoba, która powzięła wiedzę o próbie samobójczej ucznia w domu (od samego ucznia,
   jego kolegów, rodziny, osób postronnych) informuje o tym wychowawcę i dyrektora szkoły.

6. Wychowawca:

a)  diagnozuje sytuację rodzinną i szkolną ucznia , współpracuje z GOPS Michałowie,

          b)  przeprowadza rozmowę wspierającą z uczniem,

          c)  zaprasza do szkoły rodziców (prawnych opiekunów) i przeprowadza z nimi rozmowę
               wyjaśniającą oraz wspierającą,

d)  proponuje rodzicom (prawnym opiekunom) pomoc specjalisty: psychologa,
               terapeuty lub lekarza psychiatry, wskazując na konieczność udzielenia ich dziecku
               konsultacji psychiatrycznej,

          e)  ustala z rodzicami zasady wzajemnych kontaktów, współpracy w obserwacji dziecka
               w celu upewnienia się, że dziecko jest bezpieczne,

f)   planuje dalsze działania mające na celu zapewnienie uczniowi bezpieczeństwa i
               atmosfery życzliwości w szkole. Obejmuje ucznia specjalnym nadzorem
               wychowawczo-opiekuńczym otacza go troską, udziela mu wsparcia (różne formy i
               sposoby),

          g)   na bieżąco informuje nauczycieli uczących i dyrektora szkoły,

 h)  o próbie samobójczej ucznia dyrektor informuje Radę Pedagogiczną w celu podjęcia   ochrony jego    zdrowia i życia oraz obserwacji zachowania ucznia po jego powrocie do szkoły przez wszystkich  nauczycieli.
              Dyrektor zobowiązuje wszystkich nauczycieli (a w razie konieczności
              również innych pracowników szkoły) do zachowania tajemnicy służbowej.

          WAŻNE!
Jeżeli zachodzi taka konieczność, wychowawca udziela pomocy pedagogiczno-psychologicznej i      wsparcia innym uczniom w szkole w związku z podjęciem przez ich kolegę/koleżankę próby samobójczej- lub prosi o pomoc przedstawiciela PPP w Pińczowie.

          Dyrektor szkoły zawiadamia Policję:

         -  jeżeli po rozmowie z wychowawcą, w trakcie której określone zostało ryzyko
        zachowania samobójczego przez ucznia, uczeń ucieka ze szkoły, nie wraca do domu
        lub znika i nie ma z nim kontaktu,
 -  jeżeli pracownik szkoły lub jeden z uczniów/kolegów otrzyma telefoniczną informację  od          ucznia,  że jest on przed podjęciem próby samobójczej.

    Dyrektor szkoły zawiadamia Sąd Rodzinny w Pińczowie:

         -  jeżeli rodzice (prawni opiekunowie) nie przybędą do szkoły w przypadku podjęcia
             przez ich dziecko próby samobójczej lub szkoła nie nawiąże z nimi kontaktu i nie ma
        możliwości przekazania informacji, że istnieje zamiar zachowania samobójczego
        ucznia.

14.  Procedura postępowania w przypadku stwierdzenia przemocy w rodzinie i wszczęcia procedury „Niebieskiej Karty”:

          1.  Zgodnie z nowymi przepisami Rozporządzenia Rady Ministrów z dn.13 września 2011r.
      (Dz. U. Nr 209 poz. 1245) w sprawie procedury Niebieskiej Karty oraz wzorów formularzy   w/w               dokumentu,  szkoła uruchamia procedurę ( Niebieska Karta).

2.  Dyrektor wyznacza na terenie szkoły wychowawcę jako osobę koordynującą działania w tym zakresie  i upoważnia do wypełnienia formularza „Niebieska Karta A”.

3.  Postępowanie dyrektora, wychowawcy, nauczycieli –wychowawców i innych  nauczycieli w ramach   procedury „Niebieskiej Karty”:

a)  dyrektor, wychowawca i nauczyciele reagują w sytuacji choćby jednorazowego podejrzenia o        stosowanie przemocy w rodzinie,

          b)  każde alarmujące i podejrzane zachowanie ucznia powinno być zweryfikowane przez
               nauczyciela lub wychowawcę pod kątem ewentualnego stosowania wobec ucznia przemocy w    rodzinie,

          c)  wychowawca i nauczyciele uczący dokonują analizy sytuacji szkolnej ucznia i weryfikują
               jego zachowania lub uzyskane informacje i rozmawiają: z uczniem, jego rodzicami lub
               opiekunami, z jego rówieśnikami oraz innymi nauczycielami mającymi kontakt z
               uczniem,

          d)  wychowawca sporządza notatkę służbową z dokonanych działań.

          4.  W przypadku potwierdzenia podejrzeń o stosowanie choćby jednorazowej przemocy w
               rodzinie, wychowawca, nauczyciel zobowiązany jest niezwłocznie powiadomić o tym   fakcie        dyrektora szkoły.

5. W przypadku potwierdzenia podejrzeń dyrektor lub upoważniony nauczyciel zobowiązani
               są:
          a)  zawiadomić policję i/ lub prokuraturę,

           b)  w przypadku, gdy stan zdrowia ucznia tego wymaga niezwłocznie wezwać
                pogotowie ratunkowe.

 6.  Wszczęcie procedury „Niebieska Karta” równoznaczne jest z wypełnieniem formularza
              „Niebieska Karta A” przez upoważnionego do wypełnienia formularza „Niebieska Karta
                A” dyrektora/nauczyciela. Do wszczęcia procedury „Niebieska Karta” nie jest konieczna
                pewność występowania przemocy, wystarczy jej uzasadnione podejrzenie.

          7.  ”Niebieska Karta A” to formularz zawierający informacje o zgłoszonym przypadku. 

            Podaje się w nim: 
          - dane osoby, co do której istnieje podejrzenie, że jest ofiarą przemocy w rodzinie,
             w tym dotyczące jej stanu zdrowia,
         -  dane osoby podejrzanej o stosowanie przemocy,
         -  dane osoby zgłaszającej konkretny przypadek oraz świadków.

8.  Wypełnienie formularza „Niebieska Karta A” może nastąpić bez udziału osoby, co do której jest           podejrzenie, że stała się ofiarą przemocy w rodzinie.

          9.  W przypadku, gdy ofiarą przemocy jest dziecko/uczeń , wszystkie działania realizowane w
            związku z procedurą „Niebieskiej Karty” przeprowadza się w obecności rodzica/opiekuna
              prawnego lub faktycznego.

         10.  W przypadku, gdy o stosowanie przemocy wobec dziecka podejrzani są jego rodzice,
               opiekunowie prawni lub faktyczni, to wszystkie działania realizowane w związku z
               procedurą „Niebieskiej Karty” z udziałem dziecka przeprowadza się w obecności
               pełnoletniej innej osoby najbliższej (w rozumieniu Kodeksu Karnego).

11. Dyrektor szkoły lub wychowawca/nauczyciel wszczyna procedurę „Niebieskiej Karty” także w   takim  przypadku, gdy dotknięty przemocą jest inny dorosły członek rodziny, np. matka ucznia.

12. Wszczynając procedurę dyrektor lub wychowawca/nauczyciel podejmują działania  interwencyjne  mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa osobie, co do której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie.

13.  Po wypełnieniu formularza „Niebieska Karta A” dyrektor lub wychowawca/nauczyciel wypełniają   formularz „Niebieska Karta B”, czyli pouczenie dla osób dotkniętych przemocą w rodzinie.

          14. „Niebieska Karta B” zawiera wykaz czynności, do których ma prawo prokurator w toku
 postępowania przygotowawczego, wykaz czynności dokonywanych przez bliskich, które są ścigane   przez prawo oraz zwięzły opis postępowania w przypadku doświadczenia przemocy w rodzinie, z dołączonym wykazem instytucji i organizacji, do których można zwrócić się o pomoc.

15.  Formularz „Niebieska Karta B” wręcza się osobie, co do której istnieje podejrzenie, że   jest  zagrożona przemocą w rodzinie. Dyrektor szkoły lub wychowawca informują ucznia i jego rodzica (opiekuna lub osoby najbliższe) o możliwościach uzyskania pomocy, podjęcia dalszych działań mających na celu poprawę sytuacji życiowej.

          16.  Dyrektor lub wychowawca zobowiązani są do zdiagnozowania potrzeb dotkniętego przemocą ucznia                 i wdrożenia działań pomocowych (np. w zakresie dożywiania, pomocy stypendialnej, zorganizowania pomocy dydaktyczno -wyrównawczej, zorganizowania uczniowi konsultacji z psychologiem, leczenia w poradni specjalistycznej itp.).

17. W zależności od sytuacji dyrektor szkoły lub wychowawca podejmują decyzję o
                przeprowadzeniu rozmowy ze sprawcą przemocy nt. konsekwencji jej stosowania i
         możliwości podjęcia leczenia lub terapii. Rozmowa ze sprawcą przemocy nie jest obowiązkowa.

  18.  Po wypełnieniu formularza „Niebieska Karta A” i przekazaniu formularza „Niebieska Karta B”    osobie, co do której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie, dyrektor szkoły lub wychowawca/nauczyciel, który wszczął procedurę niezwłocznie, nie później niż w ciągu siedmiu (7) dni, przekazuje wypełniony formularz „Niebieska Karta A” do przewodniczącego Zespołu Interdyscyplinarnego przy Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w Michałowie, a kopię formularza pozostawia w szkole.

19.  Przewodniczący zespołu interdyscyplinarnego po otrzymaniu formularza „Niebieska   Karta A”  niezwłocznie, tzn. nie później niż w ciągu trzech (3) dni od daty jego otrzymania przekazuje go członkom zespołu interdyscyplinarnego lub specjalnie do tego celu powołanej grupy roboczej, w skład której może wejść dany nauczyciel lub dyrektor szkoły.

 20.  Zespół Interdyscyplinarny powołany jest przez Wójta Gminy Michałów i działa przy  Gminnym             Ośrodku Pomocy Społecznej. 
W jego skład wchodzą :pracownik socjalny GOPS –u, przedstawiciel GKRPA, funkcjonariusz Policji, przedstawiciel ochrony zdrowia oraz przedstawiciel oświaty (nauczyciel).

        21.  Zespół interdyscyplinarny ma na celu zdiagnozowanie problemu przemocy w rodzinie,
               podejmowanie działań interwencyjnych w rodzinach dotkniętych przemocą i inicjowanie
        działań w stosunku do sprawców przemocy.

        22.  Dyrektor szkoły i nauczyciele zobowiązani są do ścisłej współpracy z Gminnym   Zespołem  Interdyscyplinarnym w ramach procedury „Niebieskiej Karty”.

        23. Zespół interdyscyplinarny wykonuje swoje zadania przede wszystkim za pomocą grup
       roboczych, powoływanych doraźnie i specjalnie w celu rozwiązywania problemów związanych z      przemocą w rodzinie.

        24.  W skład grupy roboczej mogą wchodzić kuratorzy sądowi, przedstawiciele innych
       podmiotów zajmujących się przeciwdziałaniem przemocy w rodzinie, specjaliści w tej
       dziedzinie oraz dyrektor lub nauczyciel. 
Do zadań grup roboczych należy opracowanie i realizacja planu pomocy w indywidualnych        przypadkach wystąpienia przemocy w rodzinie, a także monitorowanie sytuacji rodzin dotkniętych     przemocą oraz rodzin zagrożonych jej wystąpieniem.

       25.  Na posiedzeniu zespołu interdyscyplinarnego lub grupy roboczej, której członkiem może
 być dyrektor szkoły lub nauczyciel, dokonywana jest analiza sytuacji rodziny dotkniętej przemocą i  wypełniony jest formularz: „Niebieska Karta C”. Posiedzenie odbywa się zwykle z udziałem osoby, co do której jest podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie. Niestawiennictwo się tej osoby nie wstrzymuje prac zespołu. Małoletni nie uczestniczą w posiedzeniu.
       Wypełnienie formularza „Niebieska Karta D” następuje w obecności osoby, co do której
       istnieje podejrzenie, że stosuje przemoc w rodzinie.

  26.  Wszystkie działania związane z procedurą „Niebieskiej Karty” są dokumentowane i dotyczą również    prowadzonych rozmów telefonicznych lub bezpośrednich z różnymi osobami w sprawie podejrzenia o stosowanie przemocy w rodzinie, z których dyrektor lub nauczyciel sporządza notatkę służbową.

        27.  W przypadku, gdy dochodzi do kolejnego podejrzenia przypadku przemocy w rodzinie
        dyrektor lub nauczyciel powtórnie wypełniają formularz „Niebieska Karta A”.

        28.  Zakończenie procedury „Niebieskiej Karty” następuje w przypadku:

        a)  ustania przemocy w rodzinie i uzasadnionego przypuszczenia o trwałości tego stanu,
        b)  po zrealizowaniu indywidualnego planu pomocy,
       c)  rozstrzygnięcia o braku zasadności podejmowania działań.

       29.  Zakończenie procedury wymaga udokumentowania w formie protokołu, który zawiera:
       -  dane osób, wobec których realizowana była procedura, 
       -  datę rozpoczęcia i datę zakończenia procedury, 
       -  opis podjętych działań w ramach procedury. 
       Protokół podpisuje przewodniczący Zespołu Interdyscyplinarnego.

       Ważne:
      W przypadku, gdy nauczyciel lub inny pracownik szkoły znajdzie się w sytuacji nieobjętej
     „Procedurami Reagowania w Trudnych Sytuacjach Wychowawczych”:
     1. Informuje wychowawcę i dyrektora szkoły o zaistniałym fakcie, problemie, zdarzeniu.
     2. Sporządza notatkę służbową i przekazuje ją dyrektorowi szkoły.